Her şey, Kanadalı amatör astronom Joël Lapointe’ın Quebec’in kuzeyindeki vahşi Côte-Nord bölgesinde bir kamp tatili planlamasıyla başladı. Doğayla baş başa kalacağı mükemmel rotayı çizmek için Google Maps’i açan Lapointe, Marsal Gölü yakınlarında alışılmadık bir detay fark etti. Haritada, yaklaşık 25 kilometre çapında, doğanın kendi kendine kolay kolay üretemeyeceği kadar kusursuz ve dairesel bir çöküntü uzanıyordu.
Bu yapının sıradan bir nehir vadisi ya da erozyonla oluşmuş bir tepe olmadığını sezen astronom, hemen resmi krater veri tabanlarını kontrol etti. Ancak bölgeye dair hiçbir kayıt bulamadı. Şüphelerinin peşini bırakmayan Lapointe, bu gözlemini vakit kaybetmeden bilim insanlarına ulaştırdı ve modern zamanların en heyecan verici keşiflerinden birinin fitilini ateşledi.
HARİTADAKİ LEKEDEN LABORATUVARA
Lapointe’ın gönderdiği koordinatlar, bilim dünyasında hızla yankı buldu. Bölgeye ait dijital yükseklik verileri ve eski jeoloji haritaları incelendiğinde, bu devasa halkanın gerçekten de kozmik bir çarpışmaya işaret ediyor olabileceği anlaşıldı.
Kesin bir kanıt elde etmek amacıyla, Batı Ontario Üniversitesinden gezegen jeoloğu Gordon Osinski’nin de aralarında bulunduğu deneyimli bir araştırma ekibi kuruldu. Takvimler Ekim 2025’i gösterdiğinde ekip, Kanada’nın ulaşımı son derece zor, engebeli ve balta girmemiş arazilerine doğru zorlu bir keşif yolculuğuna çıktı.
Araziden toplanan ilk fiziksel kanıtlar, hipotezi hızla gerçeğe dönüştürdü. Jeologlar, kaya yüzeylerinde yalnızca çok yüksek basınçlı şok dalgaları meydana geldiğinde oluşan ve “parçalanma konileri” olarak adlandırılan özel çizgili yapılar keşfettiler.
Bununla da kalmayıp, gök taşının Dünya’ya çarptığı an açığa çıkan ekstrem sıcaklık ve basınçla tamamen eriyen, ardından soğuyarak katılaşan devasa kaya tabakalarına ulaştılar. Bazı noktalarda kalınlığı onlarca metreyi bulan bu erime kayaları, çöküntünün volkanik patlamalar gibi sıradan dünyevi süreçlerle oluşmadığını gösteren en somut delil oldu.
KADİM TOPRAKLARIN YENİ İSMİ BELLİ OLDU
Laboratuvarda kaya örnekleri ve zirkon mineralleri üzerinde gerçekleştirilen hassas paleomanyetik incelemeler, bu kozmik kazanın zamanlamasını da netleştirdi. Elde edilen veriler, dev gök taşının günümüzden yaklaşık 390 milyon yıl önce Dünya’ya çarptığını ortaya koydu.
Bölgenin yerel halkı olan Ekuanitshit Innu Konseyi ile yapılan anlamlı görüşmelerin ardından, bu kadim kratere resmi olarak “Uhackatik” adı verildi. Dünya genelinde bugüne kadar doğrulanabilmiş sadece 200 civarında çarpma krateri bulunuyor.
Bilim insanları, bu büyüklükteki bir oluşumun yüzyıllarca saklı kaldıktan sonra, evde oturan bir doğaseverin internet tarayıcısı üzerinden yaptığı bir aramayla keşfedilmesini olağanüstü bir başarı olarak değerlendiriyor.
Uhackatik Krateri’nin resmi olarak dünya literatürüne girmesini sağlayacak tüm bulgular, Ağustos 2026’da Almanya’da düzenlenecek olan 88. Meteoritical Society toplantısında bilim camiasına geniş çaplı bir sunumla ilan edilecek.
